Hesaplar ve Tesadüfler

Dóra Maurer, Vera Molnár, Gizella Rákóczy
Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'ndan Algoritma Sanatı

19 Eylül 2024 - 23 Şubat 2025

Hesaplar ve Tesadüfler, algoritma sanatının öncü isimlerinden Vera Molnár, Dóra Maurer ve Gizella Rákóczy'nin Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'nda yer alan eserlerini bir araya getirdi. Sergi, Molnár’ın bilgisayar sanatı üzerindeki önemli etkisine odaklanırken, Maurer ve Rákóczy'nin sanatsal pratiklerinin algoritma ve matematiğin entegrasyonu ile soyutlamanın sınırlarını genişletmesinin de izini sürdü.

1968 yılında bilgisayarla çalışmaya başlayan Vera Molnár, bilgisayarı hem bilimin hem de sanatın sınırlarını genişleten resimler üretmek için bir araç olarak kullandı. Molnár’ın çalışmalarında algoritmik rastlantısallık önemli bir rol oynarken; sanatçının pratiği düzen ve düzensizlik, yapı ve özgürlük gibi ikiliklerden beslenir.

Dóra Maurer'in çalışmalarında ise güçlü bir sistematikleştirme eğilimi vardır; Maurer, 1970'lerin başından itibaren kusursuz ve kesin yapılar yaratan matematiğin ve müziğin araçlarını ve biçimlerini araştırmıştır. Çalışmalarında sayım ve düzensiz kümeleri düzene sokma pratikleri öne çıkar.

Geometrik sanatın önde gelen isimlerinden Gizella Rákóczy'nin resimlerinde ise tutarlı, sistematik ve yapı odaklı bir tavır gözlenir. 1976'dan itibaren, dört kollu spirallerin hareketlerini ve seri olasılıklarını araştıran sanatçı, takip eden yıllarda Fibonacci serisinin formülünü kullanarak şeffaf boyanın tonlarını katmanlaştırmaya başladığı sulu boya resimler de yapmıştır. 

2024 Macar-Türk Kültür Yılı etkinliklerine eşlik eden sergi, Molnár, Maurer ve Rákóczy'nin bireysel pratiklerini birbirleriyle ilişkili olarak bir araya getirirken aynı zamanda sanatçıların algoritma sanatına nasıl yön verdiklerine tanıklık etme fırsatı da sundu.


 

Eser Künyeleri

Vera Molnár
Kesir, 2010-12
Tuval üzerine akrilik
2 parça; 50 x 50 cm (her biri)
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Vera Molnár
Çemberi Karelemek, 1962-64
Tuval üzerine yağlı boya
110 x 100 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Gizella Rákóczy
4 Rengin 4 Tonu, 2002
Kâğıt üzerine sulu boya
5 parça; 69 x 69 cm (her biri)
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Gizella Rákóczy
Bükülmüş Spiral, 1987
Kâğıt üzerine tempera
117 x 198,5 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Dóra Maurer
Uyumlu Bütün, 
2000
Kâğıt üzerine tempera
48 x 61 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

Dóra Maurer
Dilediğin Gibi 12, 1990
Ahşap üzerine akrilik
2 parça; 114 x 133 cm
Sanatçı ve Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu izniyle

 

3 Boyutlu Gezin!

Hesaplar ve Tesadüfler

Hesaplar ve Tesadüfler

Hesaplar ve Tesadüfler, algoritma sanatının öncü isimlerinden Vera Molnár, Dóra Maurer ve Gizella Rákóczy'nin Macaristan Ulusal Bankası Koleksiyonu'nda yer alan eserlerini bir araya getiriyor. Sergi, Molnár’ın bilgisayar sanatı üzerindeki önemli etkisine odaklanırken, Maurer ve Rákóczy'nin sanatsal pratiklerinin algoritma ve matematiğin entegrasyonu ile soyutlamanın sınırlarını genişletmesinin de izini sürüyor.

dijital

Vera Molnár’ın bilgisayarla çalışmaya başladığı yıllarda izleyiciyle buluşan bilimkurgu başyapıtları 2001: Bir Uzay Macerası, Yalan Dünya ve Bıçak Sırtı, teknolojinin geleceğin toplumsal yapıları ve bireysel kimlikleri üzerindeki etkilerine dair güçlü hayaller kuruyor.

Rastlantının Düzeni

Sanatla buluşturan, farklı yaş gruplarına yönelik hem çevrimiçi hem yüz yüze gerçekleşen, eğlenceli ve ilham dolu sergi turları ve atölyeler sunuyor.

Yarıyıl Tatili Atölyeleri

Yarıyıl tatili kapsamındaki eğlenceli atölyeler, çocuklar ve öğretmenler için tatili sanatla değerlendirme fırsatı sunuyor.

Şans Eserleri

Program, algoritmik tekrarlar ve rastlantısal sonuçların teknolojik uygulamalar, nakış, seramik, ritim, sanat terapisi araçları ve farkındalık pratikleriyle keşfedildiği atölyeler sunuyor.

Gökyüzünden İyi Haberler

Gökyüzünden İyi Haberler

Kitle iletişim araçları ve sanat arasındaki ilişkiyi odağına alan Ve Şimdi İyi Haberler sergisinden ilhamla, serginin bölümlerinden yola çıkan burç yorumları hazırladık. Gök cisimlerinin hareketlerinin insanlar üzerindeki etkilerinden esinlenen popüler astroloji dilini kullanarak kurgusal gelecek tahminlerinde bulunan yorumlar, güne dair iyi haberler alma arzusuyla gazetelerde okuduğumuz astroloji köşelerinden ilham alıyor ve sergideki eserlere göndermede bulunuyor. 

Bizi mi gözetliyor? <br> Vajiko Chachkhiani

Bizi mi gözetliyor?
Vajiko Chachkhiani

Pera Müzesi, İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV) işbirliğiyle, 16 Eylül – 12 Kasım 2017 tarihleri arasında 15. İstanbul Bienali’ne ev sahipliği yapıyor. Müzede 17 sanatçının eserleri yer alıyor. Bienal boyunca bu sanatçıları ve eserlerini blogumuzda ele alıyoruz!

Kapriçyolar

Kapriçyolar

1729 tarihli Akademi Sözlüğü’nde kapris şöyle tanımlanıyordu: “düşünceden (niyetten) yola çıkarak oluşturulmuş, genellikle olağan ve yaygın kurallara uymayan yargı.